TÜRKÇE 6. SINIF 1. DÖNEM 1. YAZILI SINAV HAZIRLIK SORULARI
ÇALIŞMA SORULARI
Bu sorular kalbinkalemi.com sayfasında yayınlanan Hızır’la 40 saat (10) metnin içeriğine göre hazırlanmıştır.
Basit Düzey Sorular (Bilgi ve Yüzey Anlamı)
- (T.O.6.6. Metnin yüzey anlamını belirleyebilme) Kafileye önderlik eden “Reis”, başının üzerinde neden sürekli bir şemsiye taşımaktadır?
- (T.O.6.6. Metnin yüzey anlamını belirleyebilme) Fırtınalı gecede kaybolan katırı kimler aramaya çıkmıştır ve bu arayışın sonucunda ne öğrenilmiştir?
- (T.O.6.6. Metnin yüzey anlamını belirleyebilme) Anlatıcı, kafilenin geçtiği şehirlerde insanların ve sokakların durumunu nasıl tasvir etmiştir?
Orta Düzey Sorular (Söz Varlığı, Anahtar Kelimeler, Yazım ve Noktalama)
- (T.O.6.5. Metinde geçen anlamını bilmediği söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilme) Metinde geçen “sadece doğu değil, batı da ışığa gark olmuştu” ifadesindeki “gark olmak” söz grubunun anlamını cümlenin bağlamından hareketle tahmin ediniz.
- (T.O.6.5. Metinde geçen anlamını bilmediği söz varlığı unsurlarının anlamını tahmin edebilme) Reis’in omuzlarındaki sorumluluğu anlatırken kullanılan “vakur bir nişane” tamlamasındaki “vakur” kelimesi, kahramanın hangi özelliğini yansıtmaktadır?
- (T.O.6.16. Bilgilendirici metinde anahtar kelimeleri belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme) Bu anlatının ana temasını ve kahramanın içsel yolculuğunu en iyi özetleyen üç anahtar kelime yazınız.
- (T.Y.6.21. Yazım kuralları ve noktalama işaretlerini uygulayabilme) “Görünmeyen, kelimelerle, uzun cümlelerle değil; ancak sabırla attığın adımlarla öğretilir.” cümlesinde noktalı virgülün (;) kullanılma amacı nedir?
- (T.Y.6.21. Yazım kuralları ve noktalama işaretlerini uygulayabilme) Metinde geçen “Meryem”, “Selman” ve “Hammât” kelimelerinin ilk harflerinin büyük yazılmasının sebebini yazım kurallarına göre açıklayınız.
Zor Düzey Sorular (Analiz, Çıkarım ve Yazma Becerileri)
- (T.O.6.21. Metinden hareketle söz varlığını geliştirmeye yönelik çözümleme yapabilme) “Benimse yüreğim dar bir kafese kapatılmış bir kuş gibiydi; gökyüzüne kanat çırpmak isterken korkuyla siniyor, yürüdüğüm her adımda göğüs kafesim biraz daha daralıyordu.” cümlesinde yazar hangi söz sanatına (benzetme, kişileştirme vb.) başvurmuştur? Bu sanat aracılığıyla anlatıcının hangi duygusu pekiştirilmiştir?
- (T.Y.6.3. Yazısında içerik ve yapıya yönelik seçimlerini yönetebilme) Selman’ın “Yol sadece kendin için, kendi menzilin için yürünmez çocuk. Yol, başkalarının yükünü omuzlayabildiğin kadar senindir.” sözü metnin kırılma noktalarından biridir. Bu sözden çıkardığınız dersi; giriş, gelişme ve sonuç bölümlerine dikkat ederek kısa bir kompozisyon hâlinde yazınız.
- (T.Y.6.18. Yazısını zenginleştirecek biçimde söz varlığını kullanabilme) Metnin ruhunu yansıtan “sükûnet”, “tebessüm”, “idrak etmek” ve “teslimiyet” kelimelerinin tamamını kullanarak hayatınızda karşılaştığınız bir zorluğu nasıl aştığınızı anlatan etkili bir paragraf yazınız.
CEVAP ANAHTARI
Basit Düzey Cevapları
- Reis, şemsiyeyi güneşin yakıcılığından korktuğu için değil; kafileye liderlik etmenin ve omuzlarındaki ağır sorumluluğun ağırbaşlı (vakur) bir sembolü, nişanesi olarak taşımaktadır.
- Katırı Selman ve anlatıcı (en genç yolcu) aramaya çıkmıştır. Arama sonucunda anlatıcı, yolun sadece kendi hedefine ulaşmak için değil, başkalarının yükünü hafifletmek ve yardımlaşmak için de yüründüğünü öğrenmiştir.
- Anlatıcı, şehirleri gürültülü, karmaşık ve dünya telaşıyla dolu yerler olarak tasvir etmiştir. İnsanların hınçla bir şeyleri kırıp döktüğünü, sokakları kaplayan tozun ve telaşın yüzleri kararttığını belirtmiştir.
Orta Düzey Cevapları
4. “Gark olmak” ifadesi, metnin bağlamına göre bir şeye (burada ışığa) tamamen gömülmek, bütünüyle onun içinde kalmak, boğulmak veya her tarafı onunla kaplanmak anlamlarına gelir. 5. “Vakur” kelimesi; Reis’in ağırbaşlı, kendinden emin, temkinli ve saygın kişiliğini yansıtmaktadır.
6. Yolculuk (veya Yol), Sabır, Olgunlaşma (veya Teslimiyet / İdrak).
7. Noktalı virgül (;), içinde virgüllerle ayrılmış tür veya takımlar bulunan, ya da ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için kullanılmıştır. (Burada “kelimelerle, uzun cümlelerle değil” kısmı ile sonraki yargıyı ayırmıştır.)
8. Bu kelimeler özel isim (kişi adları) oldukları için yazım kuralları gereği her zaman büyük harfle başlarlar.
Zor Düzey Cevapları
9. Yazar bu cümlede “benzetme” (teşbih) sanatına başvurmuştur. Anlatıcı kendi yüreğini dar bir kafese kapatılmış bir kuşa benzeterek; başlangıçtaki çaresizliğini, tecrübesizliğinden kaynaklanan büyük korkusunu, cesaretsizliğini ve kapana kısılmışlık hissini pekiştirmiştir.
10. (Öğrenciye özgü bir metin beklenir. Değerlendirme kriteri: Metnin yapısal bütünlüğü ve içeriğin sözle uyumu.)Örnek Cevap: İnsan hayatı uzun bir yolculuğa benzer. Çoğu zaman bu yolda sadece kendi hedeflerimize, kendi başarılarımıza odaklanırız. (Giriş) Ancak hayat, sadece bireysel hırslardan ibaret değildir. Yanımızda yürüyen insanların dertlerini görmek, onların zor anlarında ellerinden tutmak bizi gerçek bir insan yapar. Birinin omuzundaki yükü hafiflettiğimizde aslında kendi ruhumuzu da hafifletmiş oluruz. (Gelişme) Sonuç olarak, bencilce yürünülen bir yolun sonunda hissedilecek olan tek şey yalnızlıktır. Başkalarının yükünü paylaştığımız oranda o yolun gerçek sahibi oluruz. (Sonuç)
11. (Öğrenciye özgü bir metin beklenir. Değerlendirme kriteri: 4 kelimenin de doğru bağlamda, anlamı zenginleştirecek şekilde kullanılması.)
Örnek Cevap: Sınavlara hazırlandığım o zorlu dönemde içimdeki karmaşayı susturamıyordum. Ne zaman pes etmeyi düşünsem, annemin yüzündeki o şefkatli tebessüm bana güç verirdi. Bir gün masamda otururken, asıl başarının korkularla savaşmak değil, onları kabul etmek olduğunu idrak ettim. O andan itibaren içimi derin bir sükûnet kapladı. Sonucu ne olursa olsun elimden geleni yapacağıma dair kendime verdiğim sözle, sürece büyük bir teslimiyet göstererek çalışmaya devam ettim.
